Chương 44: Cái bờ cái rừng

Chương 44: Cái bờ cái rừng

Cái sáng đó thì cái làng họp ở cái sân đình.

Cái trống thì nó đánh cái hai cái tiếng. Cái tiếng đó thì nó không phải cái tiếng cái hôm gặt.

Cái sân thì nó có cái người. Cái người ta thì nó đứng cái thành cái vòng, mà cái vòng này thì nó rộng hơn cái vòng cái hôm trước.

Ông lý trưởng ngồi ở cái chiếu. Cái sổ thì nó ở cái bàn.

Cái bà Cả thì bà ấy ngồi ở cái ghế. Cái ghế đó thì nó ở cái bóng cái cây gạo.

Tôi đứng ở cái giữa.

「Dạ. Con xin nói cái chuyện cái rừng.」

Ông lý trưởng nhìn tôi.

「Cái rừng thì nó là cái rừng của cái làng. Mà cái làng thì nó hứa cái chuyện đó ở cái sân này, cái tháng trước. Cái làng thì nó hứa với cái người mà nó lợp cái cả cái mái.」

「Dạ. Con là cái người đó.」

「Cái mái thì nó mới có cái ba cái chỗ. Cái ba cái chỗ đó thì nó là cái mảng trắng. Cái mảng trắng thì nó không phải cái cả cái mái.」

Cái vòng người thì nó im.

Tôi đứng ở cái sân.

Tôi nghĩ cái chuyện cái ngói.

Cái ngói thì nó không phải cái gạch. Cái ngói thì nó xếp cái lên cái nhau. Cái ngói ở cái dưới thì nó đỡ cái ngói ở cái trên.

Cho nên cái ngói mà nó vỡ ở cái giữa cái mái thì cái người ta không nhét cái ngói mới vô cái chỗ đó.

Cái người ta phải dỡ cái ngói ở cái trên cái chỗ đó ra. Cái dỡ đó thì nó là cái ba cái hàng.

Mà cái ba cái hàng thì nó chạy cái từ cái chỗ vỡ lên cái nóc.

Cho nên cái ba cái chỗ vỡ thì nó không phải cái ba cái ngói. Nó là cái ba cái mảng.

「Dạ. Con xin nói cái chuyện cái ngói. Cái ngói thì nó xếp cái lên cái nhau. Cho nên cái chỗ mà nó dột thì cái người ta không nhét cái ngói vô cái chỗ đó. Cái người ta phải dỡ cái ngói ở cái trên, rồi cái người ta cài cái ngói mới từ cái dưới lên cái nóc. Cho nên cái ba cái chỗ dột thì nó là cái ba cái mảng, mà cái ba cái mảng thì nó là cái bốn trăm cái ngói.」

Cái vòng người thì nó im cái lâu.

Rồi ông Hương bộ nói.

「Cái đó thì nó đúng cái nghề. Cái ngói mà nó xếp cái lên cái nhau thì cái người ta không vá cái một cái chỗ. Cái người ta phải dỡ cái cả cái hàng.」

Cái bà Cả mở cái quạt.

「Cái đó thì nó là cái chuyện cái nghề. Mà cái làng thì nó hứa cái chuyện cái rừng với cái người mà nó lợp cái cả cái mái. Cái hôm nay thì cái mái thì nó chưa xong.」

Tôi nhìn bà ấy.

「Dạ. Cái mái thì nó chưa xong, vì cái ngói thì nó chưa có. Mà cái ngói thì nó chưa có, vì cái củi thì nó chưa có. Cái củi thì nó ở cái rừng. Cho nên cái chuyện cái rừng thì nó trước cái chuyện cái mái.」

Cái bà ấy cười.

「Cái thằng này thì nó nói cái vòng. Cái vòng đó thì nó không có cái đầu.」

「Dạ. Cái vòng đó thì nó có cái đầu. Cái đầu cái vòng đó thì nó là cái lời hứa của cái làng. Cái làng thì nó hứa cái chuyện cái rừng để cái người ta làm cái mái. Cho nên cái làng mà nó không mở cái rừng thì cái lời hứa đó thì nó không có cái giá.」

Cái sân thì nó im.

Cái gió nó thổi cái bụi ở cái sân gạch.

Ông lý trưởng đặt cái tay lên cái sổ.

「Cái chuyện cái rừng thì cái làng thì nó đã hứa. Cho nên cái làng thì nó mở cái rừng. Mà cái rừng thì nó có cái bờ. Cái bờ thì nó là cái đất của cái thửa thứ năm. Mà cái thửa thứ năm thì nó là cái đất của cái nhà bà Cả.」

Cái vòng người thì nó quay lại cái bà Cả.

Cái bà ấy đóng cái quạt.

「Cái bờ đó thì nó là cái bờ của cái nhà tôi. Cái cây ở cái bờ đó thì nó là cái cây của cái nhà tôi. Cái rừng thì nó ở cái trong cái bờ. Cho nên cái làng thì nó mở cái rừng, mà cái làng thì nó không mở cái bờ.」

Ông Hương bộ lật cái sổ.

Cái tay ông ấy đi trên cái chữ.

「Cái sổ địa bộ thì nó ghi cái rừng là cái đất của cái làng. Cái bờ thì nó ghi cái chữ 『bờ』. Mà cái chữ đó thì nó không ghi cái cây.」

Cái bà ấy đứng dậy.

「Cái cây ở cái bờ thì nó là cái cây của cái đất. Mà cái đất thì nó là cái đất của cái nhà tôi.」

Cái sân thì nó im cái lâu.

Tôi nhìn cái bà ấy.

Cái bà ấy không cần cái cây.

Cái bà ấy chỉ cần cái chuyện cái rừng thì nó chậm.

Mà cái chuyện cái rừng mà nó chậm thì cái củi thì nó không có. Mà cái củi mà nó không có thì cái ngói thì nó không có. Mà cái ngói mà nó không có thì cái mái thì nó không xong. Mà cái mái mà nó không xong thì cái tên thì nó không vô cái sổ.

Tôi nói.

「Dạ. Cái bờ thì nó là cái bờ của cái nhà bà. Cái cây ở cái bờ thì nó là cái cây của cái nhà bà. Cho nên cái nhà con thì nó không đụng cái cây ở cái bờ. Cái nhà con thì nó chỉ lấy cái cây ở cái trong cái bờ.」

Cái bà ấy nhìn tôi.

「Cái trong cái bờ thì nó là cái rừng của cái làng. Cho nên cái chuyện đó thì nó không phải cái chuyện cái nhà tôi.」

「Dạ. Cái bà nói cái đúng. Cho nên cái chuyện đó thì nó là cái chuyện cái làng với cái nhà con. Mà cái nhà con thì nó xin cái làng cái chuyện đó, không xin cái bà.」

Cái bà ấy ngồi xuống.

Cái ghế nó kêu.

Ông lý trưởng gật đầu.

「Cái chuyện đó thì nó rõ. Cái làng thì nó mở cái rừng ở cái trong cái bờ. Cái cây ở cái bờ thì nó là cái cây của cái nhà bà Cả. Cái nhà cái Lư thì nó chặt cái cây ở cái trong cái bờ, cái số cây thì nó là cái mười cái cây. Mà cái cây mà nó chặt thì cái người ta phải trồng cái cây mới ở cái bờ cái đập.」

「Dạ. Con trồng.」

「Cái cây mới thì nó là cái cây tre. Cái tre thì nó lên cái nhanh hơn cái cây gỗ. Cái tre mà nó ở cái bờ cái đập thì nó giữ cái đất. Cái đó thì nó là cái lệ của cái làng từ cái đời cái trước.」

Cái vòng người thì nó tản.

Cái bà Cả đi cái trước. Cái quạt bà ấy thì nó đóng.

Cái cô Sáu đi cái ngang tôi.

「Cái bà ấy thì cái bà ấy không cần cái cây. Cái bà ấy cần cái chuyện cái củi thì nó chậm cái ba cái ngày.」

「Dạ. Con biết.」

「Cái ba cái ngày đó thì nó là cái ba cái ngày cái giấy nợ.」

Tôi đứng im.

Cái mười cái ngày đó thì nó bắt đầu cái từ cái hôm ở cái cổng làng.

Cái hôm nay thì nó là cái ngày thứ tư.

Cho nên cái ba cái ngày mà nó chậm thì cái giấy nợ thì nó đến cái trước cái ngói.

Tôi đi ra cái rừng.

Cái rừng đó thì nó ở cái sau cái làng. Cái rừng đó thì nó có cái tre với cái cây gỗ.

Cái tre thì nó ở cái bờ. Cái cây gỗ thì nó ở cái trong.

Cái cây gỗ đó thì nó là cái cây nhỏ. Cái cây mà nó to thì cái làng đã chặt cái lâu rồi.

Cái thằng Đực thì nó đứng ở cái đầu cái rừng.

「Cái ông lý trưởng nói cái mười cái cây. Mà cái rừng này thì nó không có cái mười cái cây to.」

「Ừ. Cái cây nhỏ thì nó cũng là cái củi. Cái cây nhỏ thì nó cháy cái nhanh hơn, mà nó cho cái lửa cái đều hơn cái cây to, vì cái cây to thì nó còn cái nhựa.」

Cái thằng Đực cầm cái rìu.

Cái rìu đó thì nó là cái rìu của cái nhà nó. Cái cán nó bằng cái gỗ.

「Cái cây này thì nó là cái cây của cái ông. Cái cây này thì nó là cái cây của cái bà Cả.」

Tôi nhìn cái cây.

Cái cây đó thì nó ở cái bờ. Cái rễ nó trồi ra cái ngoài cái đất.

「Ừ. Cái cây đó thì nó ở cái bờ. Cho nên cái nhà mình thì nó không chặt cái cây đó.」

Cái thằng Đực nhìn tôi.

「Cái cây mà nó ở cái bờ thì cái rễ nó ở cái trong. Cái rễ mà nó ở cái trong thì cái cây đó thì nó là cái cây của cái làng.」

Tôi đứng im.

Cái thằng này thì nó nói cái đúng.

Cái rễ thì nó ở cái đất của cái làng. Mà cái cây thì nó lớn cái từ cái rễ.

Nhưng mà cái thân thì nó ở cái bờ.

Tôi nghĩ cái một cái lúc.

「Cái cây này thì nó là cái cây của cái bờ. Cho nên cái nhà mình thì nó không đụng nó. Cái nhà mình thì nó đi cái sâu cái trong cái rừng, cái chỗ cái đất nó bằng.」

Cái thằng Đực gật đầu.

「Cái đó thì nó chậm hơn. Mà cái đó thì nó không có cái chuyện.」

Chúng tôi chặt cái mười cái cây.

Cái cây thứ nhất thì nó ngã cái sang cái bên.

Cái tiếng đó thì nó kêu cái một cái tiếng dài.

Cái lá thì nó rơi.

Cái mùi thì nó là cái mùi của cái nhựa, của cái lá khô.

Cái thằng Đực chặt cái cây thứ hai.

Tôi bó cái cành.

Cái bó đó thì nó buộc cái dây mây.

Cái mười cái cây thì nó ra cái sáu chục cái bó.

Cái sáu chục cái bó đó thì nó nặng cái ba cái gánh.

Cái nắng thì nó lên cái đỉnh cái rừng.

Cái bụi cây thì nó che cái nắng.

Tôi ngồi xuống cái gốc cái cây thứ mười.

Cái thằng Đực ngồi cái cạnh.

「Cái thằng này. Cái nhà mày thì nó trả cái nợ cái ngày nào?」

「Dạ. Cái mười cái ngày thì nó đến cái ngày thứ mười. Cái hôm nay thì nó là cái ngày thứ tư.」

「Cái ngày thứ mười thì cái ngói thì nó có chưa?」

「Dạ. Cái ngói thì nó phải đốt cái hai cái lần. Cái lần thứ nhất thì nó ra cái hai trăm chín chục cái. Cái lần thứ hai thì nó ra cái một trăm hai chục cái. Mà cái lần thứ hai thì nó cần cái củi cái này.」

Cái thằng Đực nhìn cái rừng.

「Cái sáu chục cái bó này thì nó đủ cho cái một trăm hai chục cái ngói. Mà cái lò thì nó cần cái bốn chục cái giờ. Cho nên cái ngày thứ mười thì cái ngói thì nó ra cái sáng, mà cái ngói thì nó phải nguội cái một cái ngày.」

Tôi tính cái ngày.

Cái đốt thì nó bắt đầu cái đêm cái ngày thứ năm. Cái lò nó chín cái sáng cái ngày thứ bảy. Cái lò nguội cái ngày thứ bảy. Cái mở cái sáng cái ngày thứ tám.

Cái ngày thứ chín thì cái mái thì nó xong.

Cái ngày thứ mười thì cái giấy nợ.

「Dạ. Cái ngày thì nó vừa. Mà cái ngày thì nó không có cái chỗ cho cái mưa.」

Cái thằng Đực đứng dậy.

「Cái mưa thì nó không có cái ngày. Cái đó thì tao biết. Cái hôm gặt thì cái mưa nó đến cái trước cái ngày cái ông Từ nói.」

Tôi gánh cái bó củi.

Cái về đến cái nhà thì cái trời đã ngả.

Cái lò thì nó ở cái ngoài cái sân. Cái cửa lò thì nó mở.

Cha tôi đang xếp cái ngói cái lớp thứ hai.

Cái lớp đó thì nó là cái ngói mũi. Cái ngói mũi thì nó có cái mũi dán ở cái đầu.

「Cái củi thì nó có rồi. Cái lò thì nó đốt cái đêm nay.」

Cha tôi ngẩng lên.

「Cái củi đó thì nó là cái củi của cái cây nhỏ.」

「Dạ. Cái rừng thì nó không có cái cây to.」

「Cái cây nhỏ thì nó cháy cái nhanh. Cho nên cái người giữ cái lửa thì cái người đó phải cho cái củi cái nhiều cái lần.」

Tôi ngồi xuống cái bậc.

Cái tay tôi thì nó đau ở cái vai. Cái gánh nó nặng.

「Dạ. Cha ơi. Cái chuyện cái ngày thì nó vừa. Cái chuyện cái mưa thì nó không vừa.」

Cha tôi đặt cái ngói xuống.

「Cái mưa thì nó không có cái ngày. Mà cái người làm cái mái thì cái người đó phải tính cái mưa. Cho nên cái ngày thứ chín thì cái mái thì nó phải xong cái trước cái tối.」

「Dạ. Vậy thì cái ngày thứ tám thì cái mái thì nó phải bắt đầu.」

「Ừ. Mà cái ngày thứ tám thì cái làng thì nó phải lên cái mái. Cái một cái người thì nó không lợp cái bốn trăm cái ngói cái một cái ngày.」

Tôi nhìn cái mái đình ở cái đằng xa.

「Dạ. Cái làng thì nó có cái ơn với cái mái. Cho nên cái làng thì nó lên cái mái.」

Cha tôi gật đầu.

Cái đêm đó thì cái lò nó cháy cái lần thứ hai.

Cái lửa đó thì nó khác cái lửa cái lần thứ nhất.

Cái lần thứ nhất thì cái lửa nó vàng. Cái lần này thì cái lửa nó đỏ hơn, vì cái củi nó là cái cây nhỏ, nó khô cái hơn.

Tôi giữ cái lửa cái đến cái nửa cái đêm.

Cái thằng Tám thì nó đến cái giờ cái gà gáy cái lần đầu.

「Cái mày đi ngủ. Cái tao giữ cái đến cái sáng.」

Tôi nằm ở cái chái.

Cái lưng tôi thì nó đau.

Cái sân thì nó có cái tiếng của cái lửa.

Tôi nghĩ cái ngày thứ mười.

Cái ngày đó thì nó có cái ba cái chuyện: cái mái, cái giấy nợ, cái tên.

Ba cái chuyện đó thì nó ở cái một cái ngày.

Cái dây gai thì nó ở cái cột. Cái hai mươi mốt cái nút.

Tôi ngồi dậy, tôi thắt cái nút thứ hai mươi hai.

Cái nút này thì nó là cái bờ cái rừng.